Mens en natuur · voortgezet onderwijs

Kerndoel 30: De leerling toont inzicht in en experimenteert met natuurkundige verschijnselen en technische systemen

De leerling toont inzicht in en experimenteert met natuurkundige verschijnselen en technische systemen.

4 onderdelen, 22 uitwerkingen · domein Natuurkundige verschijnselen en technische systemen

30-A

Technische systemen

De leerling toont inzicht in en experimenteert met voorwerpen en technische systemen.

  1. 30-A-1

    Constructie-, energie-, communicatie-, meet-, regel-, productie- en transportsystemen.

  2. 30-A-2

    Verkennen hoe een voorwerp werkt en geconstrueerd is: functie, eigenschappen en onderliggende mechanismen.

  3. 30-A-3

    Maken van werkende analoge en digitale 2D- en 3D-modellen in een ontwerpproces.

  4. 30-A-4

    Toepassen van krachtenverdeling, bewegingsprincipes en overbrengingsprincipes.

  5. 30-A-5

    Experimenteren met ontwerpen, maken en repareren.

30-B

Krachten

De leerling toont inzicht in en experimenteert met krachten en beweging.

  1. 30-B-1

    Zwaartekracht, trekkracht, duwkracht en wrijvingskracht.

  2. 30-B-2

    Verbanden leggen tussen krachten op een voorwerp, en verandering in beweging en snelheid van dat voorwerp.

  3. 30-B-3

    Experimenteren met krachten in de constructie.

  4. 30-B-4

    Beschrijven hoe natuurlijke fenomenen krachten uitoefenen op constructies en welke effecten die krachten hebben op constructies.

  5. 30-B-5

    Rekenen aan eenparige bewegingen met de grootheden plaats, snelheid en tijd.

  6. 30-B-6

    Normaalkracht, magnetische kracht, elektrostatische kracht, en veerkracht.

    havo/vwo

30-C

Energie

De leerling toont inzicht in elektrische schakelingen en energiesystemen, en experimenteert met elektrische schakelingen.

  1. 30-C-1

    Onderscheiden van verschillende energievormen in een systeem.

  2. 30-C-2

    Beschrijven hoe elektrische energie en warmte kunnen worden opgewekt, omgezet, getransporteerd en opgeslagen.

  3. 30-C-3

    Experimenteren met serie- en parallelschakelingen.

  4. 30-C-4

    Beschrijven van relaties tussen typen energiebronnen, -transport en -behoeften op het stroomnet.

  5. 30-C-5

    Rekenen met behulp van de grootheden stroomsterkte, spanning, weerstand, vermogen en tijd.

  6. 30-C-6

    Verbanden leggen tussen energieopwekking en -gebruik en de planetaire grenzen.

    havo/vwo

30-D

Licht

havo/vwo

De leerling verklaart optische verschijnselen vanuit eigenschappen van licht.

  1. 30-D-1

    Toepassen van de eigenschap dat licht van richting verandert bij overgang van het ene naar het andere materiaal.

    havo/vwo

  2. 30-D-2

    Onderzoeken hoe beeldvorming met spiegels en lenzen tot stand komt.

    havo/vwo

  3. 30-D-3

    Schematisch weergeven van stralengang bij spiegels en lenzen.

    havo/vwo

  4. 30-D-4

    Toepassen van het gegeven dat licht van verschillende golflengtes bij verschillende materialen in verschillende mate wordt geabsorbeerd, gereflecteerd en doorgelaten.

    havo/vwo

  5. 30-D-5

    Beschrijven dat geometrische optica niet alle optische verschijnselen kan uitleggen.

    havo/vwo

Zoek je Mens en natuur voor het primair onderwijs? Bekijk kerndoel 29 t/m 32 van het primair onderwijs.

Bron: SLO, Kerndoelen voortgezet onderwijs (2026, derde druk). Wij nemen de tekst ongewijzigd over. Laatst gecontroleerd op 17 augustus 2026.